jekuntmeer

In het kader van de campagne 'Je kunt meer!' publiceert samenwerkingsverband PART020 de komende tijd regelmatig digitaal een portret van een cliënt. Portretten van mensen met een beperking die dankzij een zinvolle dagactiviteit weer meedoen in de maatschappij. Bijzondere verhalen die ook anderen kunnen inspireren en stimuleren.

Ditmaal een portret van Judith Behar.

'Ik ben hier nu breed inzetbaar'

Drie jaar geleden begon Judith Behar voor één dag in de week als kok bij Centrum PS van de Volksbond. Inmiddels is ze er veertig uur per week te vinden. Naast haar werk als kok geeft ze stoelmassages, neemt ze deel aan kerngroepoverleggen, doet ze bestellingen voor de keuken en nog veel meer. "Ik ben hier nu breed inzetbaar. Ik vind het heerlijk dat ik allerlei verschillende dingen kan doen."

Vanwege zware depressies is Judith al vrijwel haar hele leven arbeidsongeschikt. In haar jeugd heeft ze een slechte start gemaakt door, volgens haar eigen zeggen, een disfunctionele gezinssituatie. "Mijn grootouders waren Turkse joden en kwamen in 1929 naar Nederland. Samen met mijn vader overleefden ze Auschwitz. Dat kampverleden heeft een behoorlijke stempel op mijn hele familie gedrukt. Mijn vader werd alcoholist, was vaak agressief en heeft mijn zusje en mij op jonge leeftijd misbruikt. Mijn moeder was manisch depressief. Al tijdens mijn middelbare schooltijd kreeg ik last van depressies en heb daardoor scholing en carrière aan me voorbij moeten laten gaan. Soms moest ik opgenomen worden. Ik ben wel altijd blijven lezen, heb enkele talen geleerd en met mijn handen leren werken. Een aantal jaren geleden begon mijn moeder te invalideren. Ik werd haar mantelzorger en ben jaren wel 45 uur per week intensief met haar bezig geweest. Tot ze ook Alzheimer kreeg en naar een verpleegtehuis in Rotterdam toeging. Toen had ik opeens niets meer omhanden en werd ik bang met mijn kluizenaarsaard weer in een depressie te schieten. Een vriendin attendeerde mij op Centrum PS en nam me een keer mee hier naar de 2^e Kostverlorenkade."

Activiteiten

Centrum PS is een tweede huiskamer voor Judith geworden. "Thuis komen soms de muren op me af. Hier is het gezellig en organiseren ze leuke activiteiten. Bijvoorbeeld de yogacursus heeft me een wereld van goed gedaan en door mijn wekelijkse kookbeurt ben ik me ook een stuk beter gaan voelen. Via de vrouwengroep heb ik op een gegeven moment meegedaan aan een workshop stoelmassage. Dat beviel zo goed, het is een echte hobby van me geworden. Ik masseer inmiddels 5 tot 10 bezoekers per week op een massagestoel die speciaal door Centrum PS is aangeschaft. Ik geef hier iets aan anderen, maar krijg er ook iets voor terug. Die waardering heeft mij ongelooflijk laten groeien en er voor gezorgd dat ik me niet meer zo waardeloos voel als 10 jaar geleden. Ik ben nu 50 jaar en voel me een afgerond mens. Ik heb vrede met mijn leven."

'Van stagiair tot staflid'

Thijs Thijssen werkt al sinds de opening begin 2008 bij lunchroom De Buren, een werkervaringsproject van stichting De Waterheuvel. Hij heeft zich in anderhalf jaar opgewerkt van stagiair en manusje van alles tot volwaardig staflid in een betaalde baan via Pantar Amsterdam.

Thijs heeft ook andere tijden gekend. De herinneringen aan zijn middelbare schoolperiode in Laren zijn nog positief. "Ik was populair, kreeg veel aandacht, had een brommer en een bijbaantje als tuinman. Maar op mijn 18^e begon ik te experimenteren met drugs. Eerst een blowtje, daarna aan de XTC. Later, toen ik al studeerde in Amsterdam, ben ik ook speed en cocaïne gaan gebruiken." Desondanks haalde Thijs voor de opleiding Sociaal Pedagogische Hulpverlening zijn propedeuse in één keer. De problemen begonnen pas echt toen zijn vader plotseling overleed. "Mijn wereld stortte in. Wij zaten net in het proces om naast vader en zoon ook vrienden en maatjes van elkaar te worden. Mijn vader was heel open, hij was er altijd voor me en ik kon hem alles vertellen. Dat viel opeens allemaal weg. Ik zakte in een wazig gat. Ik ging vreselijk tegen mijn opleiding opzien, kreeg de verkeerde vrienden en had beroerde huisvesting. Op een gegeven moment werd ik in zo'n kippenhok wakker met een soort van elektrisch geladen deken om me heen. Dat was schrikken. Ik heb hulp gezocht bij de crisisdienst en kreeg medicijnen waar ik rustiger van werd."

Ommekeer

Na een bedreigend incident met een medebewoner heeft Thijs samen met zijn psychiater een urgentieverklaring voor een woning aangevraagd. De eerste woonruimte aan de Witte de Wit was nog niet bepaald een succes. "Sterker nog, op een gegeven moment moest ik daar weg, omdat de boel daar werd omgebouwd tot koopwoningen. Ondertussen was ik wel al begonnen met hovenierswerk bij de Groene Dam van de SNWA en kon ik in afwachting van een huis bij mijn broer logeren. Opeens kreeg ik een huisje aangeboden in hartje Jordaan. 't Leek allemaal te mooi om waar te zijn. Ik woon daar inmiddels al meer dan drie jaar met heel veel plezier. Het was voor mij de ommekeer. Het werk bij de Groene Dam ruilde ik om voor keukenwerkzaamheden bij De Waterheuvel en van het één kwam het ander. Ik kon beginnen bij De Buren, haalde het diploma voor facilitair medewerker en werk nu via Pantar 32 uur per week als staflid. Ik heb de laatste twee jaar geen drugs meer gebruikt, behalve koffie, sigaretten en alcohol. Ik verdien mijn eigen geld en leid een volwaardiger leven. Ik ben me bewust van mijn verantwoordelijkheden, neem ze ook en krijg daarvoor de waardering van de mensen om me heen. Het gaat weer goed met mij!"

Informatie

Lunchroom De Buren is een werkervaringsproject van stichting De Waterheuvel. Bij De Buren krijgen mensen met een psychische beperking de kans om werkervaring op te doen en het horecavak te leren. Voor meer informatie kun je contact opnemen via

(020) 320 85 52 of info@eetwinkeldeburen.nl.

'Verveling is mijn grootste valkuil'

Elke werkdag behalve de woensdag is Sonja al bijna een jaar te vinden bij De Kloof, één van de inloophuizen van De Regenboog Groep. Of als vliegende keep, óf achter de bar óf in de kleed- en doucheruimte. "Vliegende keep vind ik het leukste", vertelt Sonja lachend.

En lachen kan ze weer na een lange en moeilijke periode van ruim twintig jaar. Wat onschuldig begon met werk in een coffeeshop, ontaardde in de negentiger jaren al snel in een leven vol drugs, tralies en prostitutie. Toen vier man haar een paar jaar geleden helemaal in elkaar sloegen en ze werd beroofd van dope en geld, was de maat vol. "Zo wilde ik niet doorgaan. Ik liet me opnemen en ging afkicken. Inmiddels ben ik twee jaar clean en gebruik ik alleen nog maar methadon. Een half jaar na mijn opname ben ik als ervaringsdeskundige voorlichting gaan geven op scholen. Op een gegeven moment wilde ik meer, bang om terug te vallen in mijn oude gewoonten. Verveling is namelijk mijn grootste valkuil. Dus klopte ik aan bij mijn mentor van de Jellinek die mij attendeerde op dit vrijwilligerswerk hier. Het is precies wat ik altijd gewild heb, werken met verslaafden en dak- en thuislozen. Ik weet hoe ik met deze mensen om moet gaan en wat ze voelen. Dat geeft me voldoening en houdt me van de drugs af."

Toekomst

De toekomst komt Sonja beslist niet somber tegemoet. Ze voelt zich als een vis in het water bij De Kloof. Maar ze gaat nog verder. In september start Sonja met een opleiding tot sociaal pedagogisch werker. "Ik wil weg bij de sociale dienst. Ik wil een diploma halen en professioneel gaan werken, het liefst bij De Regenboog. Ik zie dit als een nieuwe kans. Verknal ik die, dan blijf ik voor de rest van mijn leven een junkie en daar pas ik voor. Ik wil een baan en een eigen huis en ik wil nooit meer terug naar mijn oude leven. Daarvoor ga ik echt alles op alles zetten!"

'Ik selecteer op kwaliteit'

In een grote loods in Amsterdam Noord bevindt zich één van de twee winkels met magazijn van Kringloopbedrijf 'De Lokatie'. Achter de kassa staat Oreesja. Ze is 25 jaar en werkt inmiddels bijna twee jaar bij 'De Lokatie'. Haar werk achter da kassa wisselt ze af met het sorteren van kleding in het magazijn. "Daar selecteer ik broeken, jurken, T-shirts, hemden en truien op kwaliteit", vertelt ze niet zonder trots.

Oreesja is geboren in Nederland en van Surinaamse afkomst. Tijdens haar middelbare schooltijd volgde zij een zorgopleiding op MBO-niveau. Maar ze werd ziek, zodanig zelfs dat ze werd opgenomen in een kliniek. "Ik voelde me thuis niet gewaardeerd. Ze hadden geen begrip voor de manier waarop ik leefde en mijn tijd doorbracht. Toen ik jong was dacht ik dat ik een goede baan zou krijgen en een man en een eigen huis. Door de problemen thuis en door mijn ziekte is dat helaas tot nu toe anders gelopen. Ik ben nog steeds bij het RIAGG en leef in een begeleide woongroep van HVO-Querido. Daar attendeerde mijn trajectbegeleider mij op 'De Lokatie'."

Volgens haar begeleidster bij 'De Lokatie' is Oreesja in de twee jaar dat ze er nu werkt zichtbaar gegroeid. Alleen mensen die goed functioneren mogen daar achter de kassa. Dat is per slot van rekening niet alleen een kwestie van afrekenen, maar ook van klanten te woord staan en het beoordelen van de waarde van de artikelen. Oreesja: "Achter de kassa staan vind ik leuk werk, maar boven tussen de kleding voel ik me ook prima. Dat is relatief licht werk, praktisch en rustiger dan achter de kassa. Soms zitten er hele mooie dingen tussen. Dure merkkleding herken ik wel, hoor. En nadat de kleding geprijsd is, hang ik de spullen op in de winkel." Of er voor haarzelf wel eens iets tussen zit? "Nee. Van het geld dat ik hier verdien, koop ik andere leuke dingen." En een betaalde baan? "Daar ben ik voorlopig nog even niet aan toe", zegt Oreesja. "Het gaat nu goed met me. Zwaarder werk dan dit is misschien iets voor later."

Informatie
Kringloopbedrijf 'De Lokatie' biedt maatschappelijke activeringsplekken voor mensen met psychiatrische klachten. Met behoud van uitkering en een kleine tegemoetkoming hebben medewerkers keuze uit minimaal 2 keer 4 uur werk per week tot 32 uur per week. Neem voor meer informatie contact op met Menno Hoekstra (020) 463 11 15, info@delokatie.org.

'Muziekproducer worden is mijn droom'

Sinds een maand of vier werkt André Dokter twee ochtenden per week bij Desycle, een project waar gebruikte materialen worden verwerkt tot nieuwe producten. Het bevalt André, die een zeer zwakke gezondheid heeft, heel goed regelmatig 'een klussie te doen'.

Trots en enthousiast laat André in de werkplaats van Desycle bij inloophuis Makom van De Regenboog Groep zien hoe hij lege, zwarte koffiepakken verknipt en versnijdt tot kleine stukjes in diverse vormen. "Uit al die vierkantjes en rondjes maak ik oorbellen, broches en kettingen. Maar ik maak ook sieradenkits waarin de diverse onderdelen zitten inclusief een gebruiksaanwijzing, zodat mensen thuis ook zelf deze sieraden kunnen maken. De sieradenkits worden afgesloten met de lipjes van lege blikjes. Dit werkje heb ik al goed in de vingers. Ik hou van rustige klusjes, want ik ben snel moe."

Gezondheid
Het is niet altijd even gemakkelijk gelopen in het leven van André. Hij werd geboren als couveusekindje en heeft mede daardoor een zwakke gezondheid. Zijn vader is al veertig jaar zwaar alcoholist. Tot overmaat van ramp kreeg André darmkanker. "Gelukkig ben ik nu genezen verklaard. Daarom ben ik een paar maanden geleden samen met mijn begeleider van de sociale dienst op zoek gegaan naar een klus. Ik wilde weg uit de dagelijkse sleur en weer iets gaan doen. En nu zit ik hier. Ik ben altijd op tijd, heb me maar één keer ziek gemeld tot nu toe, vermaak me prima en verdien er nog vijf euro mee ook. Nu moet ik die broodmandjes nog onder de knie zien te krijgen. Die worden gemaakt van lege meelzakken. Vooral het binnenstebuiten keren is een secuur klusje. Er komt snel een scheurtje in zo'n zak. Maar het gaat me lukken. En als volgende stap zou ik in de toekomst graag mijn eigen muziek uitbrengen. Ja, mijn grootste droom is om ooit nog eens muziekproducer te worden."

Informatie
Desycle is een project in het kader van Hi5, bedoeld voor dak- en thuislozen, verslaafden en mensen met psychiatrische problemen die een grote afstand hebben tot de arbeidsmarkt. Latin Sisters Design Productions hebben in opdracht van De Regenboog Groep de werkplaats ingericht en de producten ontworpen. De producten zijn binnenkort verkrijgbaar bij de Goede Doelenwinkel en de Regenboogwinkel aan de Bilderdijkstraat. Bel voor meer informatie over dit project met Brigit Nieuwburg, 06-14980108.
 

“Ik ben mijn eigen medicijn”

Hij heeft al heel wat meegemaakt in zijn nog jonge leven. Maar Fatih Senel heeft zich er doorheen geslagen en maakt nu een zelfverzekerde en gelukkige indruk. De motivatie voor het afsluiten van een moeilijke periode heeft hij vooral bij zichzelf gevonden.

Fatih werd in 1987 in Turkije geboren en kwam op driejarige leeftijd met zijn moeder naar Nederland waar zijn vader en oudere broers al woonden. Hij doorliep in Amsterdam de lagere school. Toen werd zijn vader ernstig ziek en besloot de familie terug te keren naar Turkije. Niet lang daarna overleed zijn vader en vertrok de familie weer naar Nederland. Daar ging het mis. “Ik miste mijn vader ontzettend. Hij was mijn vriend en mijn alles. Terug in Amsterdam moest ik heel veel voor mijn moeder doen. Ze beheerste de taal niet en was analfabeet. Al op m’n twaalfde deed ik de aangifte voor de belastingdienst. Ik realiseer me nu dat ik eigenlijk mijn kindertijd helemaal heb overgeslagen.”

Bom

Fatih voelt zich onbegrepen en eenzaam. Hij gaat roken, blowen en drinken, verwaarloost school en krijgt het steeds drukker in zijn hoofd. Hij begint zichzelf te verwonden en doet een zelfmoordpoging. Als in 2003 zijn toenmalige vriendinnetje het uitmaakt, barst de bom. Fatih wordt met een persoonlijkheidsstoornis en stemmingswisselingen voor een jaar gedwongen opgenomen in een gesloten inrichting. Daarna komt hij bij pleegouders terecht, gaat vervolgens begeleid wonen en besluit niet veel later een imamopleiding in Duitsland te gaan volgen. Hij raakt helemaal in de ban van het geloof, maar ook dat loopt op niets uit. Fatih: “Ik ging terug naar Amsterdam. Om mijn ellende te vergeten greep ik weer naar de alcohol en drugs. Op een avond in 2005 heb ik helemaal in paniek aangeklopt bij de crisisdienst. Ik werd aangemeld bij Mentrum en leidde een jaar lang een zwervend bestaan. Dankzij bemiddeling van Streetcornerwork kon ik op een gegeven moment weer begeleid gaan wonen. Dat bracht eindelijk een beetje structuur in mijn leven.”

Omslag

En dan komt Fatih via een Turkse kennis in contact met een bedrijf waar hij als vertegenwoordiger kan beginnen. “Ik hield op met drank en drugs en gaf me voor 200% voor het bedrijf. Op een gegeven moment kreeg ik van een collega het boek ‘Denk groot, word rijk’ van Napoleon Hill. Hij zegt daarin: “Een opgever wint nooit en een winnaar geeft nooit op.” Die woorden grepen me. Ik realiseerde me dat ik meer in m’n handen had dan slechts een leeg bestaan. Dat ik niet alles had verpest en dus nog toekomst en kansen had. Die pakte ik met beide handen. Ik heb keuzes gemaakt en ben er tegenaan gegaan. Mijn eigen motivatie werd mijn medicijn. Ik durf weer te leven en te dromen. Ik krijg via HVO-Querido binnenkort zelfstandige woonruimte en ik heb een nieuwe vriendin met wie ik volgend jaar hoop te gaan samenwonen. Ik geef voorlichting aan jongeren over het gebruik van alcohol en drugs en volg de opleiding ‘Ervaringsdeskundige’ aan de Hogeschool van Amsterdam. Ik werk als toezichthouder bij de metro en heb onlangs gesolliciteerd voor gevangenisbewaarder. Die kans wil ik graag krijgen. Ondertussen geniet ik iedere dag volop van het leven!”

'Ik sta nu anders in het leven'